Mga Kilusang Pampanitikan

Miguel de Cervantes at ang Renaissance.

Miguel de Cervantes at ang Renaissance.

Sa buong kasaysayan, iba't ibang mga paggalaw sa panitikan ay naitatag sa loob ng mundo ng mga titik. Ang bawat isa sa kanyang sandali, na binubuo ng mga paghahanap at hangarin ng sangkatauhan. Pati na rin ang iyong pinakamalalim na takot at takot. Pagkatapos ng lahat, ang sining ay palaging gumana bilang isang salamin ng katotohanan.

Marami sa mga paggalaw ay may malasakit sa sarili. Mayroon silang mga dokumento sa pagtatag at manifesto na nagbibigay ng isang account ng mga pagganyak, layunin at pangangailangan. Sa karamihan ng mga kaso, ang pamagat ay tumutugon sa isang makasaysayang pagsusuri na hindi lamang kasama ang panitikan o sining.

Klasikong Panahon: moderation

Nagsimula ang lahat sa Greece at pagkatapos ay kumalat sa Roma. Siyempre ito ay isang buong Eurocentric view. Kasama sa klasismo ang ika-XNUMX siglo BC. C. hanggang V d. C. Ang balanse at pagkakasundo ang pangunahing pinahahalagahan. Ang mga may-akda ay nagmamalasakit sa manonood. Ang nakakaaliw ay isa sa mga nag-uudyok. Ngunit itaas din ang kaluluwa.

Ang Iliad Homer at Haring Oedipus ng Sophocles ay dalawang sagisag ng oras na ito. Sa isang paraan o sa iba pa, sa paglipas ng mga taon, laging babalik ang panitikan sa mga may-akdang ito. Bilang karagdagan, ang "istrakturang Aristotelian" ay patuloy na mahusay na tularan pagdating sa pagkukuwento. Konsepto na mula noong naimbento ang sinehan sa pagtatapos ng ika-XNUMX na siglo ay muling pinagtibay ang bisa nito.

Ang Middle Ages: kadiliman?

Tumigil na maging mahalaga ang kagandahan. Ang lahat ay nagsimulang umikot sa Diyos ... well, higit pa sa takot sa kanya. Isang panahon na kontrobersyal tulad ng ito ay mahaba. Ito ay mula sa pagbagsak ng Western Roman Empire hanggang sa pagdating ng Columbus sa Amerika. Sumabay ito sa pagkakasunod-sunod sa pagbagsak ng Imperyong Byzantine at ang pag-imbento ng imprenta.

Ang mga may-akda ng medieval, sa pangkalahatan, ay natupad ang isang didactic function. Ang kanyang "trabaho" ay upang itaguyod ang mga pamantayang moral at upang malaman ng mga tao ang mga patakarang panlipunan kung saan kailangan nilang isumite. Marami sa mga gawa ang nakaligtas salamat sa oral transmission, na nagdaragdag ng antas ng kawalang-katinuan sa pagtatasa ng panahong ito. Kahit na, ang mga pangunahing piraso ay umabot sa ating mga araw. Ang Kumanta ng aking Cid ay patunay nito.

Muling pagsilang (ng sangkatauhan)

Ang pagbabalik ng ilaw. Maraming tumutukoy sa kung ano ang nangyari sa karamihan ng Europa sa panahon ng ika-XNUMX at ika-XNUMX na siglo sa pariralang ito. Isang pagbibigay-katwiran para sa mga klasikong paggalaw na isinagawa sa Sinaunang Greece. Ito ay isa sa mga pinaka-iconic na sandaling pansining sa kasaysayan ng tao. At kahit na ang visual arts at arkitektura ay pinag-monopolyo ang lahat ng mga spotlight, ang panitikan ay isang aspeto na hindi maaaring balewalain.

Ang kalikasan ay tumatagal ng entablado. Kapareho ng isang nai-bagong pagtingin sa pilosopiya, ngunit ngayon ay nauunawaan bilang isang elemento ng Kristiyanismo. Ito ang mga araw nina Leonardo Da Vinci at Michelangelo. Ang huli, isang kilalang makata, bilang karagdagan sa kanyang kilalang mukha bilang isang pintor at iskultor. Lumilitaw din sa eksena sina Shakespeare, Machiavelli at Luther. Kapareho ng pinakamahalagang gawain sa Castilian sa lahat ng oras: Don Kihote ni Cervantes.

Ang baroque reload

Ang Baroque ay lumitaw na masira sa maliwanag na normalidad na nanaig sa panahon ng Renaissance. Sa lakas sa panahon ng ikalabimpito siglo, Bagaman pinananatili nito ang diwa ng klasismo, ang mga tinig ng protesta ay nagbigay ng mas kumplikadong salaysay sa panitikan. Kung saan hindi lamang pansin ang binigyan ng mga form. Ang pagpili ng mga paksang tatalakayin ay isang mahalagang bagay

Ang mga kwentong chivalric ay nagpatuloy sa popularidad, na nag-iiwan din ng silid para sa pastoral at picaresque tales. Maraming paggalaw na may malay sa sarili ang peke sa loob niya, marami sa kanila ang tutol sa bawat isa. Tulad ng nangyari sa Espanya kasama ang Culteranismo, na kinatawan ng Luis de Góngora y Argote at Conceptualismo, na mayroong pinakadakilang tagapagturo sa Francisco de Quevedo.

Neoclassicism: isang bagong pagbabago sa karaniwang mga halaga

Sa paglipas ng mga siglo, ang sangkatauhan ay nakabuo ng isang lalong mabilis na bilis. Ito ay perpektong makikita sa sining: ang "mas modernong panahon", ang hindi pagkakasundo at mga pagbabago ay lumilitaw nang mas mabilis. LAng recharge ng Baroque ay natagpuan ang halos agarang tugon sa Neoclassicism. Ang isa pang pagbabalik sa iminungkahi ng mga Greko at Romano.

Noong ika-XNUMX siglo, nabawi ng mga sulat ang kanilang layunin sa moralizing, bagaman sa oras na ito ay nakatuon sa pangangatuwiran. Mahalaga pa rin ang mga form, ngunit ang layunin ay makamit ang isang malinis, malinaw at simpleng komunikasyon. Ang labis na mga burloloy ay naiwan. Kagandahan Ang Goethe's ay isa sa mga pinaka kinatawan ng mga piraso ng panahong ito.

Romantismo at ang sining ng pangangarap

Sa unang bahagi ng ika-XNUMX na siglo, ang kapitalismo at pragmatism ay nagsimulang lumitaw bilang kasalukuyang mga paradaym. Ang panitikan ay hindi nagpakita ng labis na sigasig bago ang panorama na ito at tumugon sa paglitaw ng Romanticism. Ang pagtatanggol ng indibidwal na kalayaan ay isa sa pangunahing mga makina ng kalakaran na ito. Pati na rin ang pagbibigay-katwiran ng subjectivism, pantasya at intimacy.

Ang unang mga ulat sa pamamahayag ay hindi lamang na binuo sa isang kaalamang pangitain o bilang isang protesta na lilitaw. Nakita rin ito bilang isang uri ng pagpapakita ng masining. Ang listahan ng mga pangalan mula sa panahong ito ay kasing lawak ng magkakaiba-iba: Mary Shelley, Bram Stoker, Edgar Allan Poe, Gustavo Adolfo Bécquer at isang napakahabang etcetera.

Realismo

Ang "paghahari" ng romantikismo ay hindi nagtagal. Sa parehong ikalabinsiyam na siglo ay natagpuan niya ang oposisyon sa Realismo. Wala nang subjectivism, wala nang intimacy. Ang pagsusuri ng katotohanan at sama-sama na karanasan ng tao ay pumupuno sa eksena. Ang damdamin at ang pangangailangan upang makatakas ay hinatulan sa limot.

Madame Bovary Si Gustave Flaubert ay kumakatawan sa hindi plus ultra ng panahong ito. Isang nobela na, bilang karagdagan sa pagiging kontrobersyal, ay napakalaking rebolusyonaryo. Ang mga pangalan tulad nina Alexandre Dumas at Henry James, bukod sa marami pang iba, ay nakikilala din.

Modernismo

Rubén Darío at Modernismo.

Rubén Darío at Modernismo.

Sa wakas dumating ang "modernong panahon". Sa simula ng ika-XNUMX siglo, pagkatapos ng isang ipoipo ng mga paggalaw at kontra paggalaw na lumitaw noong nakaraang siglo, ang modernismo ng panitikan ay pumupukaw, sa ilang sukat, ng nakaraan muli. Ang pag-ibig at erotikismo ang pumalit sa eksena. Pinapayagan muli ang pag-iwas sa paglipas ng panahon.

Ang mga liriko ng Latin American ay medyo mature na ngayon. Hindi lamang ito ginaya kung ano ang nagmula sa Espanya, ngunit iminungkahi din. Lalo na ang mahusay na sanggunian ng mga lyrics ng panahong ito ay ipinanganak sa gitna mismo ng isang kontinente na palaging inaangkin ang pagka-orihinal nito. Pinag-uusapan natin ang tungkol sa Nicaraguan Rubén Darío at ang pangunahing bahagi nito: Azul.

El Avant - Garde

Si Franz Kafka at ang Avant-garde.

"Lahat laban sa mundo." Marahil ang pariralang ito ay medyo pinalaking, ngunit ang mga masining na avant-gardes ay ipinanganak upang masira ang lahat dati. Bumangon din sila upang kwestyunin ang halaga ng akademikismo. Ito ay isang napakalaking hindi nasisiyahan na panahon kung saan ang pangunahing paghahabol ay nakatuon sa kalayaan sa pagpapahayag.

Ipinanganak ito na kahanay ng modernismo, at ang parehong isthmus na naglagay ng preno sa "kontemporaryong" (World War II) ay pinilit ang kaugnayan nito upang masuri. Ang mga pangalang magkakaiba tulad ng mga tumutukoy sa kasaysayan ng mga titik ay lilitaw kasama ng kanilang mga tagapagturo. Apat na mga halimbawa:

  • André Breton.
  • Julio Cortazar.
  • Franz Kafka.
  • Ernest Hemingway

Ang panahon ng "Post"

Sa isang tiyak na lawak, ito ang panahon na ating ginagalawan. Nagsasalita kami ng isang postmodernism, pati na rin ang post-avant-garde. Sa loob ng pareho, iba pang mahahalagang kilusan ay masagana sa kasaysayan ng panitikan. Partikular na mahalaga para sa mga titik ng Latin American, mahiwagang realismo, kasama si Gabriel García Márquez bilang isa sa pinakadakilang sanggunian nito.


Ang nilalaman ng artikulo ay sumusunod sa aming mga prinsipyo ng etika ng editoryal. Upang mag-ulat ng isang pag-click sa error dito.

Maging una sa komento

Iwanan ang iyong puna

Ang iyong email address ay hindi nai-publish.

*

*

  1. Responsable para sa data: Miguel Ángel Gatón
  2. Layunin ng data: Kontrolin ang SPAM, pamamahala ng komento.
  3. Legitimation: Ang iyong pahintulot
  4. Komunikasyon ng data: Ang data ay hindi maiparating sa mga third party maliban sa ligal na obligasyon.
  5. Imbakan ng data: Ang database na naka-host ng Occentus Networks (EU)
  6. Mga Karapatan: Sa anumang oras maaari mong limitahan, mabawi at tanggalin ang iyong impormasyon.

bool (totoo)