Abdulrazak Gurnah

Muirdhreach Zanzibar

Muirdhreach Zanzibar

Scríbhneoir Tansáin í Abdulrazak Gurnah a bhuaigh Duais Nobel sa Litríocht 2021. Dúirt Acadamh na Sualainne gur roghnaíodh an t-údar as an "tuairisc ghluaiste ar éifeachtaí an choilíneachais agus ar chinniúint an dídeanaí sa bhearna idir cultúir agus mór-ranna ... ". Tá 18 mbliana ann ó bhuaigh an Afracach deireanach - John Maxwell Coetzee i 2003 - an duais thábhachtach seo.

Seasann Gurnah do chur síos a dhéanamh ar bhealach íogair amh ar idirthuras na ndaoine sin atá díláithrithe ag ocras agus cogadh ó chóstaí na hAfraice go dtí an Eoraip, agus ar an gcaoi a sroicheann siad an “talamh geallta” ní mór dóibh fós farraige de chlaontachtaí, chonstaicí agus gaistí a shárú . D’fhoilsigh sé deich n-úrscéal inniu agus líon mór scéalta agus gearrscéalta, iad uile scríofa i mBéarla. —Agus cé gurb í Svahaílis a teanga dhúchais. Ó 2006 tá sé ina bhall den Chumann Litríochta Ríoga, eagraíocht sa Bhreatain Mhór atá tiomanta do staidéar agus scaipeadh na litríochta.

Sonraí beathaisnéise an údair, Abdulrazak Gurnah

Óige agus staidéir

Rugadh Abdulrazak Gurnah an 20 Nollaig, 1948 ar oileán Zanzibar (oileánra na Tansáine). Ag 18 mbliana d’aois, b’éigean dó teitheadh ​​óna thalamh dúchais go dtí an Ríocht Aontaithe mar gheall ar na géarleanúint i gcoinne na Moslamach. Cheana féin ar ithir Shasana, rinne sé ard-staidéir i gColáiste Eaglais Chríost agus i 1982 chríochnaigh sé dochtúireacht in Ollscoil Kent.

Ollamh coláiste

Ar feadh na mblianta, Tá a saol tiomnaithe ag Gurnah don mhúinteoireacht ag leibhéal na hollscoile i réimse an Léinn Bhéarla.. Ar feadh trí bliana as a chéile (1980-1983) mhúin sé sa Nigéir, in Ollscoil Bayero Kano (BUK). Bhí sé ina ollamh le litríocht an Bhéarla agus iarchoilíneach, chomh maith le bheith ina stiúrthóir ar roinn an Bhéarla in Ollscoil Kent, dualgais a bhí air go dtí go ndeachaigh sé ar scor.

Abdulrazak Gurnah

Abdulrazak Gurnah

Díríonn a chuid saothar imscrúdaithe ar iarchoilíneachas, chomh maith leis an gcoilíneachas atá dírithe ar an Afraic, an Mhuir Chairib agus an India. Faoi láthair, úsáideann ollscoileanna tábhachtacha a chuid saothar mar ábhar teagaisc. Seasann na hábhair a mhúineann múinteoirí a bhfuil taithí acu amach, mar shampla: Patricia Bastida (UIB), Maurice O'Connor (UCA), Antonio Ballesteros (UNED) agus Juan Ignacio de la Oliva (ULL), chun cúpla ceann a ainmniú.

Taithí scríbhneora

Ina shlí bheatha mar scríbhneoir chruthaigh sé gearrscéalta agus aistí, áfach. is iad a úrscéalta na cinn a thug an t-aitheantas is mó dó. Ó 1987 go dtí an lá inniu, tá 10 saothar insinte foilsithe aige sa seánra seo. A chéad trí shaothar -Cuimhne Imeachta (1987), Bealach Oilithrigh (1988) y Dottie (1990) - tá téamaí comhchosúla acu: léiríonn siad nuances éagsúla ar eispéiris inimircigh sa Bhreatain Mhór.

I 1994 d’fhoilsigh sé ceann de na húrscéalta is aitheanta dá chuid, Paradise, a bhí sa chluiche ceannais do Dhuais iomráiteach Booker na Breataine i 2001. An saothar seo Ba é an chéad cheann a tugadh isteach sa Spáinnis é -Cad Paradise-, foilsíodh é in Barcelona i 1997 agus d’aistrigh Sofía Carlota Noguera é. Dhá theideal eile de Gurnah a tugadh isteach i dteanga Cervantes ná: Ciúnas precarious (1998) y Ar an gcladach (2007).

Sheas Gurnah - a mheastar "guth an díláithrithe" - i gcomhair úrscéalta eile, mar shampla: De réir na Farraige (2001), Fásach (2005) y Croí gairbhéil (2017). I 2020 i láthair an obair scéalaíochta dheiridh: Afterlives, dar le criticeoirí na Breataine mar: "Iarracht guth a thabhairt do dhaoine dearmadta."

Stíl an údair

Tá saothair an údair scríofa i bprós gan dramhaíl; iontu is léir an spéis atá acu i saincheisteanna cosúil le deoraíocht, féiniúlacht agus fréamhacha. Taispeánann a chuid leabhar na héifeachtaí a bhí ag coilíniú Oirthear na hAfraice agus a bhfuil ag fulaingt ar a háitritheoirí. Feictear é seo mar léiriú ar a shaol mar inimirceach, príomhghné a dhéanann idirdhealú idir é agus scríbhneoirí Afracacha eile an diaspóra a bhfuil cónaí orthu ar chríoch na Breataine.

Mar an gcéanna, measann Anders Olsson - Cathaoirleach an Choiste Nobel - go bhfuil na carachtair a chruthaigh Gurnah tógtha go han-mhaith. Maidir leis seo, deir sé: "Idir an saol a d’fhág siad ina ndiaidh agus an saol atá le teacht, tugann siad aghaidh ar chiníochas agus ar chlaontacht, ach cuireann siad ina luí orthu féin an fhírinne a thost nó a mbeathaisnéisí a athinsint chun coinbhleachtaí leis an réaltacht a sheachaint."

Nobel a chuir iontas ar an domhan

Duais Nobel don Litríocht

Duais Nobel don Litríocht

Fiú amháin laistigh den domhan liteartha, fiafraíonn go leor díobh "Cé hé Abdulrazak Gurnah?" nó "Cén fáth ar bhuaigh scríbhneoir anaithnid an duais?" Is é fírinne an scéil go bhfuil cúiseanna leordhóthanacha ann gur tháinig Gurnah 2021 an cúigiú Afracach a bhuaigh an Litríocht Nobel. Tugann gach rud le fios, áfach, go ndearna an giúiré an cinneadh bunaithe ar an téama ar thug an t-údar aghaidh air.

Cumhachtaí Gurnah

Ní bhaineann an fhíric go bhfuil a lán daoine aineolach ar rian scríbhneora Tansáin óna bhuanna mar scríbhneoir. Mar gheall ar an saibhreas teanga atá aige, mar aon leis an íogaireacht a bhainistíonn sé a ghabháil i ngach líne, tá sé ina údar gar don léitheoir.. Tá fianaise ar a thiomantas i leith réaltacht a thíre dúchais agus a chomhghleacaithe, a fheabhsaíonn nádúr daonna a pheann agus an nasc idir a eispéiris agus a shaothar liteartha. Taispeánann gach scéal comhthéacs marcáilte ag na cogaí a d’fhulaing ar an mór-roinn.

Ach cén fáth go bhfuil Gurnah difriúil? Bhuel, diúltaíonn an t-údar scéalta iomarcacha a athchruthú faoin méid a tharla idir Sasana agus an Afraic. Leis na leabhair a léirigh sé fís athnuaite ar mhór-roinn na hAfraice agus a muintir, le nuances dlúth nár chuir mórán díobh san áireamh, a bhris steiréitíopaí agus a dhearbhaigh figiúr an díláithrithe i súile na ndaoine a léann. Ardaíonn Abdulrazak réaltacht an choilíneachais agus a iarmhairtí inniu - níl san imirce ach ceann amháin acu, ach feoil agus fuil.

Dámhachtain is mó ag náisiúntachtaí eile

Ní hiontas ar bith gur ó Eoraip nó ó Mheiriceá Thuaidh a bhí formhór na mbuaiteoirí ó cruthaíodh an Duais Nobel don Litríocht i 1901. Tá an Fhrainc sa chéad áit le 15 scríbhneoir a bhuaigh duaiseanna, ina dhiaidh sin go dlúth ag na Stáit Aontaithe le 13 agus an Bhreatain Mhór le 12. Agus, mar a luadh roimh ré, níor tugadh onóir ach do chúigear Afracach go dtí seo leis an ngradam aitheanta seo.

Bhí ocht mbliana déag caite ó eAn Afracach deireanach se ardaíodh leis an ngradam tábhachtach seo: John Maxwell Coetzee. Roimh an Afraic Theas, fuair Wole Soyinka na Nigéire é i 1986, i 1988 ag an Éigipteach Naguib Mahfouz agus an chéad bhean Afracach, Nadine Gordimer, i 1991.

Anois, Cén fáth go bhfuil an oiread sin difríochta ann?; gan amhras, tá rud deacair a fhreagairt. Táthar ag súil, áfach, go bhfeicfear athruithe in Acadamh na Sualainne sna blianta amach romhainn, mar gheall, den chuid is mó, ar na scannail faoi neamhionannas agus mí-úsáid a tharla in 2018. Dá réir sin, bliain ina dhiaidh sin cruthaíodh coiste nua agus é mar aidhm aige athrú. an fhís agus cásanna mímhacánta a sheachaint. Maidir leis seo, chuir Anders Olsson in iúl:

“Tá ár súile oscailte do scríbhneoirí a bhféadfaí postolonial a thabhairt orthu. Leathnaíonn ár gaze le himeacht ama. AGUS is é aidhm an Acadaimh ár bhfís ar litríocht a athbheochan go domhain. Mar shampla, litríocht sa domhan iarchoilíneach ”.

Mar thoradh ar na precepts nua seo tugadh faoi deara an Afracach roimh ainmneacha móra. A chuid saothar uathúil faoi leith —Aon ábhar deacair ach fíor-réadúil - thug sé deis don Choiste Nobel é a rangú mar "duine de na scríbhneoirí iarchoilíneacha is suntasaí ar domhan… ”.

Iomaíocht láidir

I mbliana bhí ainmneacha literati iomráiteacha sa timpeallacht. Scríbhneoirí mar: Ngugi Wa Thiong'o, Haruki Murakami, Javier Marias, Scholastique Mukasonga, Mia Couto, Margaret Atwood, Annie Ernaux, i measc daoine eile. Ní in vain a bhí an t-iontas ag bua Gurnah, a thagann chun cinn i ndúiche dlúth figiúirí coisricthe, cé go bhfuil sé tuillte go maith acu.

Javier Marías.

Javier Marías.

Imprisean an údair tar éis dó an Nobel a bhuachan

Tar éis duit an dámhachtain a fháil, níl sé i gceist ag údar na Tansáine an téama atá déanta aige a thréigean Labhras Nobel. Leis an aitheantas braitheann tú níos mó spreagtha chun do thuairim ar ábhair éagsúla agus do thuiscint ar an domhan a chur in iúl ar bhealach macánta.

In agallamh i Londain, dúirt sé: “Scríobhaim faoi na coinníollacha seo mar ba mhaith liom scríobh faoi idirghníomhaíochtaí daonna agus cad a théann daoine tríd agus iad ag atógáil a mbeatha ”.

Preas imprisean

Chuir ceapachán Abdulrazak Gurnah mar laureate Nobel iontas ar chríoch na Sualainne agus ar an domhan ar fad. Ní raibh an t-údar i measc na mbuaiteoirí a d’fhéadfadh a bheith ann, ós rud é nár dhiúltaigh speisialtóirí a chuid saothar sa litríocht. Léiriú air seo ba ea na tráchtanna a tháinig chun cinn sna nuachtáin tar éis an cheapacháin, ina measc seo is féidir linn aird a tharraingt orthu:

  • "Rogha mistéireach d’Acadamh na Sualainne". An sainráite (Expressen)
  • "Scaoill agus mearbhall nuair a bronnadh ainm bhuaiteoir na Duaise Nobel sa Litríocht." Dialann Tráthnóna (Aftonbladet)
  • "Comhghairdeas Abdulrazak Gurnah! Tá Duais Nobel sa Litríocht 2021 tuillte go maith ”. EN Náisiúnta (Jorge Iván Garduño)
  • "Tá sé thar am a thuiscint gur féidir le daoine neamh-bhána scríobh." Nuachtán na Sualainne (Svenska Dagbladet)
  • "Abdulrazak Gurnah, réalta nach gcuireann aon duine pingin air" Iris Lelatria (Javier Claure Covarrubias)
  • "Rinne úrscéalaithe agus scoláirí ceiliúradh ar an nuacht faoin Duais Nobel do Gurnah a mhaígh le fada go bhfuil léitheoireacht níos leithne tuillte ag a chuid oibre." An New York Times

Paradise, An obair is sármhaith ag Gurnah

I 1994 chuir Gurnah Paraíso i láthair, a cheathrú húrscéal agus an chéad cheann ar aistríodh a théacsanna go Spáinnis. Leis an scéalaíocht seo, fuair údar na hAfraice aitheantas mór sa réimse litearthago dtí seo an cruthú is ionadaí dó. Insítear an scéal le guth uilechumhachtach; is meascán ficsin é le cuimhní óige Gurnah ina thír dhúchais.

Idir línte, Déanann Gurnah séanadh soiléir ar na cleachtais uafásacha sclábhaíochta atá dírithe ar leanaí, a tharla le blianta i gcríoch na hAfraice. Gach fite fuaite ina chéile leis na háilleachtaí nádúrtha, na fána agus na finscéalta atá mar chuid de chultúr an réigiúin.

Chun é a réadú, bhog an scríbhneoir go dtí an Tansáin, ach dúirt sé: “Níor thaistil mé chun sonraí a bhailiú, ach chun an deannach a fháil ar ais i mo shrón”. Léiríonn sé seo neamh-shéanadh a bhunús; tá meabhrú agus aitheantas ar Afraic álainn, áfach, faoi réaltacht atá lán de choimhlintí tromchúiseacha.

D'aontaigh roinnt speisialtóirí go léiríonn an plota «lógántacht agus aibíocht linbh Afracach, scéal grá tragóideach agus scéal freisin faoi éilliú thraidisiún na hAfraice mar gheall ar choilíneachas na hEorpa ”.

Achoimre

An plota gnéithe Yusuf, buachaill 12 bliana d’aois a rugadh go luath sna 1900idí i Kawa (baile ficseanúil), an Tansáin. A athair Tá sé ina bhainisteoir ar óstán agus i bhfiacha ar cheannaí darb ainm Aziz, atá ina tycoon Arabach cumhachtach. Trí gan a bheith in ann aghaidh a thabhairt ar an ngealltanas seo, tá iallach air a mhac a gheallearbadh mar chuid den íocaíocht.

Tar éis turas ag gluaiseacht, téann an buachaill chun an chósta lena “uncail Aziz”. Tosaíonn a shaol ansin mar rehani (sclábhaí sealadach gan phá), i gcuideachta a chara Khalil agus seirbhísigh eile. Is é an phríomhfheidhm atá aige ná siopa Aziz a oibriú agus a bhainistiú, as a dtagann na táirgí a dhíolfaidh an ceannaí ar an imeall.

Chomh maith leis na tascanna seo, Caithfidh Yusuf aire a thabhairt do ghairdín múrtha a mháistir, áit mhaorga ina mothaíonn sé go hiomlán. San oíche, teitheann sé go dtí an áit Edenic áit a ndéanann sé iarracht, trí aislingí, a fhréamhacha a aimsiú, iad siúd den saol sin a baineadh uaidh. Fásann Yusuf ina fhear óg dathúil agus bíonn sé ag iarraidh grá gan dóchas, agus daoine eile ag iarraidh é.

Ag 17 mbliana d’aois, téann Yusuf ar a dhara thuras leis an gcarbhán ceannaíochta ar fud an afraic láir agus Abhantrach an Chongó. Le linn an turais tá sraith constaicí ina nglacann an t-údar cuid de chultúr na hAfraice. Níl ainmhithe fiáine, áilleacht nádúrtha agus treibheanna áitiúla ach cuid de na heilimintí dúchasacha atá sa phlota.

Ar fhilleadh ar Oirthear na hAfraice dó, tá an Chéad Chogadh Domhanda tosaithe agus buaileann a shaoiste Aziz le saighdiúirí na Gearmáine. In ainneoin chumhacht an cheannaí shaibhir, earcaítear é féin agus Afracach eile chun freastal ar arm na Gearmáine. Ag an bpointe seo, déanfaidh Yusuf an cinneadh is tábhachtaí dá shaol.

Achoimre ar úrscéalta Gurnah eile

Cuimhne Imeachta (1987)

An bhfuil tá céad úrscéal an údair, suite i la limistéar cósta Oirthear na hAfraice. Fear óg é a phríomhcharachtar a chuirtear, tar éis dó aghaidh a thabhairt ar chóras treallach ina thír, chun na Céinia lena uncail teimhneach. Le linn na staire léireofar a thuras agus an chaoi a bhfásfaidh sé le hathbhreithe spioradálta a bheith aige.

De réir na Farraige (2001)

Is é an séú leabhar leis an scríbhneoir é, foilsíodh a leagan Spáinnise in Barcelona i 2003 (le haistriúchán le Carmen Aguilar).  Sa scéal seo tá dhá scéal atá fite fuaite ina chéile nuair a thagann na príomhcharachtair le chéile ar chósta farraige na Breataine. Is iad sin Saleh Omar, a d’fhág gach rud i Zanzibar chun bogadh go Sasana, agus Latif Mahmud, fear óg a d’éirigh leis éalú fada ó shin agus a bhfuil cónaí air i Londain le blianta.

Fásach (2005)

Is úrscéal é a bhíonn ar siúl in dhá chéim, an chéad cheann i 1899 agus ansin 50 bliain ina dhiaidh sin. Sa bhliain 1899, rinne Hassanali an Sasanach Martin Pearce a tharrtháil, tar éis dó an fásach a thrasnú agus cathair a bhaint amach in Oirthear na hAfraice.. Iarrann an ceannaí ar a dheirfiúr Rehana créachta Martin a leigheas agus aire a thabhairt dó go dtí go n-aisghabhann sé. Go gairid, beirtear tarraingt iontach idir an bheirt agus tá caidreamh paiseanta acu faoi rún.

Léireofar iarmhairtí an ghrá thoirmiscthe sin 5 scór bliain ina dhiaidh sin, nuair a thiteann deartháir Martin i ngrá le gariníon Rehana. Meascann an scéal imeacht an ama, iarmhairtí an choilíneachais i gcaidrimh agus na fadhbanna a léiríonn grá.

Maidir leis an úrscéal seo, scríobh an léirmheastóir Mike Phillips don nuachtán Béarla An Caomhnóir: 

«An chuid is mó den Fhásach tá sé chomh hálainn scríofa agus chomh taitneamhach le haon rud a léigh tú le déanaí, cuimhne ghrinn ghrinn ar óige coilíneach agus ar chultúr Moslamach imithe as feidhm, arna shainiú ag a bhéasa machnamhach agus gnáthnósacha, forleagtha ag a féilire féilte agus breathnuithe reiligiúnacha.

Saothair iomlána le Abdulrazak Gurnah

Novelas

  • Cuimhne Imeachta (1987)
  • Bealach Oilithrigh (1988)
  • Dottie (1990)
  • Paradise (1994) - Paradise (1997).
  • Admile Tost (1996) - Ciúnas precarious (1998)
  • De réir na Farraige (2001) - Ar an gcladach (2003)
  • Fásach (2005)
  • An bronntanas deireanach (2011)
  • Croí gairbhéil (2017)
  • Afterlives (2020)

Aistí, gearrscéalta agus saothair eile

  • Bossy (1985)
  • Cages (1992)
  • Aistí ar Scríbhneoireacht na hAfraice 1: Athmheastóireacht (1993)
  • Straitéisí Claochlaitheacha i bhFicsean Ngũgĩ wa Thiong'o (1993)
  • Ficsean Soyinka Wole ”i Wole Soyinka: Breithmheas (1994)
  • Feirg agus Rogha Polaitiúil sa Nigéir: Breithniú ar Madmen agus Speisialtóirí Soyinka, The Man Died, agus Séasúr na hAimhrialtachta (1994, comhdháil foilsithe)
  • Aistí ar scríbhneoireacht na hAfraice 2: Litríocht Chomhaimseartha (1995)
  • Lárphointe na scread ’: Scríbhneoireacht Dambudzo Marechera (1995)
  • Díláithriú agus Claochlú in Enigma an Teacht (1995)
  • Stripach (1996)
  • Ó Bhealach an Oilithrigh (1988)
  • Ag samhlú an Scríbhneora Postolonial (2000)
  • Smaoineamh den am atá thart (2002)
  • Scéalta Bailithe Abdulrazak Gurnah (2004)
  • Bhí mo mháthair ina cónaí ar fheirm san Afraic (2006)
  • The Cambridge Companion to Salman Rushdie (2007, réamhrá don leabhar)
  • Téamaí agus Struchtúir i Leanaí Meán Oíche (2007)
  • Grán Cruithneachta le Ngũgĩ wa Thiong'o (2012)
  • Scéal an Arriver: Mar a Dúradh le Abdulrazak Gurnah (2016)
  • An t-áiteamh go dtí áit ar bith: Wicomb agus Cosmopolitanism (2020)

Cloíonn ábhar an ailt lenár bprionsabail eitic eagarthóireachta. Chun earráid a thuairisciú cliceáil anseo.

Bí ar an chéad trácht

Fág do thrácht

Ní thabharfar do sheoladh r-phoist a fhoilsiú. Réimsí riachtanacha atá marcáilte le *

*

*

  1. Freagrach as na sonraí: Miguel Ángel Gatón
  2. Cuspóir na sonraí: SPAM a rialú, bainistíocht trácht.
  3. Legitimation: Do thoiliú
  4. Na sonraí a chur in iúl: Ní chuirfear na sonraí in iúl do thríú páirtithe ach amháin trí oibleagáid dhlíthiúil.
  5. Stóráil sonraí: Bunachar sonraí arna óstáil ag Occentus Networks (EU)
  6. Cearta: Tráth ar bith is féidir leat do chuid faisnéise a theorannú, a aisghabháil agus a scriosadh.